Blog o PR, komunikacji kryzysowej i szkoleniach medialnych MediaGapa.pl - Blog o PR, komunikacji kryzysowej i szkoleniach medialnych MediaGapa.pl - Kontakt RSS Pressence Public Relations
Google+" Facebook" Twitter Goldenline YouTube RSS
Pressence Public Relations - Media Gapa Bogus?aw Feliszek, 2008-09-15
"Dziennikarska prowokacja wiecznie ?ywa"

"Trzeba si? zacz?? zastanawia? nad granicami prowokacji," mówi czo?owy polityk koalicyjnej partii po ujawnieniu przez dziennikarzy TVN jak mo?na za?atwi? "posad? na telefon" w Agencji Rynku Rolnego, poza konkursem, dla "syna zas?u?onego dzia?acza PSL".

"Wi?cej takich prowokacji. Wtedy Polska b?dzie lepiej dzia?a?a," kontruje inny polityk, ale nie z opozycji, lecz drugiej - koalicyjnej partii :-)

Sk?d taka skrajna rozbie?no?? w ocenie dziennikarskiego podst?pu?

Rzecznik Praw Obywatelskich wypowiadaj?c si? du?o wcze?niej w zupe?nie innej sprawie stwierdzi?, ?e "Prowokacja dziennikarska jest sprzeczna z misj? tego zawodu. [...] Dziennikarz, anga?uj?c si? w prowokacj? nie tylko sprzeniewierza si? misji swojego zawodu, ale ?atwo mo?e te? sta? si? instrumentem s?u??cym do realizacji dzia?a? politycznych lub dzia?a? wymierzonych przeciwko pa?stwu i obywatelom," powiedzia? Janusz Kochanowski.

Sam dziennikarz nie tak ?atwo da si? manipulowa?, ale efekty jego pracy (w tym przypadku dziennikarskiej prowokacji) politycy bardzo ?atwo wykorzystaj? - dzi?ki innym dziennikarzom, którzy o tym b?d? w mediach dyskutowa? - do swoich partykularnych celów.

Czy prowokacja dziennikarska jest zatem sprzeczna z podstawowym sensem pracy dziennikarskiej, którym jest gromadzenie informacji o faktach, a nie ich kreowanie?

B?azenada, wyg?up, tania sensacja... Pi?kna zabawa, odwa?ny krok, warto?ciowa inicjatywa... Jak rozumie? dziennikarsk? prowokacj??

Dziennikarz ma du?? swobod? w zdobywaniu informacji. St?d imperatyw odpowiedzialno?ci za ich rzetelno?? i prawdziwo??. Czy z tym wymogiem da si? pogodzi? praktyk? dziennikarskiej prowokacji, polegaj?cej na "podst?pnym nak?anianiu do dzia?ania maj?cego szkodliwe skutki dla jakiej? osoby, grupy lub organizacji spo?ecznej"?

Udana prowokacja zaczyna si? od dobrego pomys?u. Inspiracj? s? na przyk?ad wydarzenia polityczne, spo?eczne i obyczajowe. By?y minister rolnictwa Krzysztof Jurgiel po telefonie dziennikarza "Faktu" podszywaj?cego si? pod ksi?dza przys?a? s?u?bowy samochód po o. Tadeusza Rydzyka. Jerzy Urban zorganizowa? bankiet w ambasadzie afryka?skiego pa?stwa, którego... nie ma na mapie. TVN i "Rzeczpospolita" wykorzystuj?c informacj?, ?e jeden z domów aukcyjnych nie sprawdza autentyczno?ci sprzedawanych obrazów, aby pokaza? niekompetencj? tego domu wystawi? na licytacj? na aukcji i sprzeda? rzekomo prawdziwy obraz Franciszka Starowieyskiego. Prowokacja TVN-u w starachowickim Constarze pokaza?a skandaliczne warunki sanitarne i przygotowywanie do sprzeda?y nie?wie?ej ?ywno?ci.

Dziennikarze zwykle wykorzystuj? prowokacj?, gdy nie ma innych ?rodków udowodnienia nieprawid?owo?ci. Gdy na przyk?ad nie ma ?adnych szans na autoryzowan? wypowied? czy dokument potwierdzaj?cy ?amanie prawa. Prowokacja jest szczególnie kusz?ca dla dziennikarzy telewizyjnych, kiedy ukryta kamera pokazuje przest?pstwo. A zobaczy?, to przecie? uwierzy?. Zawsze jednak brany jest pod uwag? interes spo?eczny. Decyzj? o prowokacji poprzedza analiza sytuacji i dyskusja na kolegium redakcyjnym. Zyski z ujawnienia prawdy musz? przewa?a? na ewentualnymi szkodami wywo?anymi przez jej zastosowanie.

Niestety dziennikarska prowokacja jest dzi? nadu?ywana i nie poddana wystarczaj?cej kontroli. Wykorzystywanie prowokacji do udowodniania spraw banalnych prowadzi do jej inflacji. Nieprzemy?lane sztuczki brukowców mog? utrudni? dziennikarzom w dost?p do informacji i zmniejszy? wiarygodno?? wiadomo?ci.

Warto przypomnie? co mówi o prowokacji "Kodeks dobrych praktyk wydawców prasy" [3.2.12]: "Prowokacja dziennikarska mo?e by? przeprowadzona tylko wtedy, gdy przemawia za tym wa?ny interes publiczny, a nieskuteczne oka?? si? lub mog? si? okaza? inne ?rodki dziennikarskie i tylko za wiedz? redaktora naczelnego. Je?eli dziennikarska prowokacja mo?e zagrozi? czyjemu? ?yciu lub zdrowiu, wskazane jest jej prowadzenie za wiedz? policji lub prokuratury."

Prowokacja mo?e by? niebezpieczna dla dziennikarza. W 1995 roku dziennikarz "Superexpressu" kupi? 4,5 kg trotylu od... policjantów z grupy antyterrorystycznej na warszawskim Ok?ciu. Trotyl przewieziono do redakcji na konferencj? prasow?, która jednak si? nie odby?a, bo do siedziby dziennika wkroczy?a policja i skonfiskowa?a materia? wybuchowy. Prokurator nie móg? darowa? szefom "Superexpressu" tego, ?e nie chcieli odda? trotylu policji, gdy ta wkroczy?a do redakcji, a ponadto nie ujawnili, kto i od kogo kupi? materia? wybuchowy. Sprawa zosta?a umorzona dopiero po 9 latach.

Dlatego o prowokacji zawsze musi wiedzie? szef redakcji, bo tylko on mo?e ratowa? dziennikarza, który wpadnie w tarapaty. Prowokacja nie powinna s?u?y? o?mieszeniu, ale ujawnieniu z?ych mechanizmów. Celem dziennikarzy uczestnicz?cych w prowokacji musi by? ujawnienie pe?nej prawdy o nieprawid?owo?ciach i motywach ludzi, którzy za tym stoj?. Prowokacja musi mie? zrozumia?y cel spo?eczny i powinna pokaza? sposób naprawy nagannego zachowania lub wadliwej sytuacji. Nigdy nie mo?e wywo?ywa? fizycznego zagro?enia dla ludzi.

Kiedy pracowa?em jako dziennikarz bardzo cz?sto dociera?em do swoich ?róde? nie ujawniaj?c swojego zawodu. Gdybym próbowa? wymachiwa? przed nosem dziennikarsk? legitymacj?, nie zdoby?bym wielu cennych informacji. "Patrzcie... kim jestem!" Powiem wi?cej. Dziennikarska legitymacja nigdy nie pomog?a mi w doj?ciu do prawdy.

Co jest gorsze - pokazanie opinii publicznej jak polityk z pierwszych stron gazet dobiera si? do zakazanych konfitur czy dziennikarski wybieg, który umo?liwia publikacj? demaskatorskiego artyku?u?

Otwarte pozostaje pytanie. Czy mo?na znale?? prawd? kiedy ju? na pocz?tku si? od niej ucieka?

MEDIA GAPA
drukuj      « powrót
Aktualna ocena artykułu: 4.75 MediaGapa - ocena artykułu: 4.75

Oceń artykuł:   1   2   3   4   5        

Poleć ten artykuł znajomemu:
e-mail znajomego:
podpis:
Komentarze:

Brak komentarzy do tego artykułu.

 
Dodaj komentarz:
komentarz:
podpis:
Uwaga: Twój komentarz może być oceniony przez moderatora i nie pojawi się automatycznie. Dlatego nie wysyłaj go powtórnie.
     


 

Bogusław Feliszek, konsultant PR,
ekspert komunikacji kryzysowej,
trener medialny. Tel. 77 441 40 14.
 
Sonda zakończona

Czy polski rz?d mówi prawd? w sprawie koronawirusa?

Tak.
0%
Nie.
100%
Nie wiem.
0%
 
MEDIA GAPA - Bezpłatny kurs PR
30 Kręgów PR
imię:
nazwisko:
e-mail:
MEDIA GAPA - Popularne tematy

Szef Gazeta Polska Agencje Public Prawda Wywiad Gapa Komunikacja Relations Informacja Pressence Tusk Problem Reporter Dziennikarze Klient PRACOWNICY Klienci Media Praktycy Firma Internet Twitter Rzecznik Relacje Reporterzy Kaczy?ski Google Dziennikarz



Strategia PR
Media Gapa na Twitterze

Pobierz darmowy e-book Moje miłe media (712 kB)


MEDIA GAPA - Warto zobaczyć
 
» Chcesz PR?
» Feliszek PR
» Ekspert Medialny
» 112 PR
» EsPResso Quiz


Wpisz swój adres e-mail, aby
otrzymywać info o nowym artykule.
 


Szkolenia medialne
MEDIA GAPA - Top Ten Tygodnia
1. 33 najlepsze cytaty o przywództwie
2. Fajna foczka, czyli jak zosta? najlepszym mówc?
3. Kilka s?ów do najbardziej kreatywnych ludzi w PR
4. Redaktor czy reporter?
5. Druga szansa w mediach
6. Masz strategi? komunikacji z mediami?
7. Prawda pi?knie powiedziana
8. Chcesz wiedzie? wi?cej o szkoleniach medialnych?
9. 10 pyta? o nowych mediach i mediach spo?eczno?ciowych
10. Grzegorz Lato - Media Gapa 2011
Jazda PRóbna - symulowany wywiad z dziennikarzem

MEDIA GAPA - Top Ten Tygodnia
» Szkolenia PR
» Szkolenia Medialne
» Trener Medialny
» Rzecznik Prasowy
» Komunikacja Kryzysowa
» Kryzys Online
» Pressentacje

Test komunikacji międzykulturowej
MEDIA GAPA - Top Ten Tygodnia
2018
wrzesień czerwiec
2017
grudzień październik
wrzesień sierpień
lipiec czerwiec
maj kwiecień
marzec luty
styczeń
2016
grudzień listopad
październik wrzesień
sierpień lipiec
czerwiec maj
kwiecień marzec
luty styczeń
2015
grudzień listopad
październik wrzesień
sierpień lipiec
czerwiec maj
kwiecień marzec
luty styczeń
2014
grudzień listopad
październik wrzesień
sierpień czerwiec
maj kwiecień
marzec luty
styczeń
2013
grudzień listopad
październik wrzesień
sierpień kwiecień
marzec luty
styczeń
2012
grudzień listopad
październik wrzesień
sierpień lipiec
czerwiec maj
kwiecień marzec
luty styczeń
2011
grudzień listopad
październik wrzesień
sierpień lipiec
czerwiec maj
kwiecień marzec
luty styczeń
2010
grudzień listopad
październik wrzesień
sierpień lipiec
czerwiec maj
kwiecień marzec
luty styczeń
2009
grudzień listopad
październik wrzesień
sierpień lipiec
czerwiec maj
kwiecień marzec
luty styczeń
2008
grudzień listopad
październik wrzesień
sierpień lipiec
czerwiec maj
kwiecień marzec
luty styczeń
2007
grudzień listopad
październik

Bogusław Feliszek
Pressence Public Relations
Pomnażamy Twój kapitał komunikacyjny
2007-2020 © Pressence Public Relations
Wszelkie prawa zastrzeżone
http://www.pressence.com.pl
[t] +48 77 441 40 14
e-mail: biuro@pressence.com.pl